260,000 kilometroj!
TrES-4b estas giganta gasa planedo, kiu orbitas stelon ĉirkaŭ 1 700 lumjarojn for de la Tero. Lumjaro estas la distanco, kiun lumo trairas dum unu jaro, ĉirkaŭ 9,46 bilionoj da kilometroj. Studo de 2015 trovis, ke TrES-4b estas ĉirkaŭ 260 000 kilometrojn larĝa, ĉirkaŭ 1,8 fojojn la larĝo de Jupitero. Kiam ĝia malkovro estis anoncita en 2007, ĝi estis la plej granda konata planedo kun mezurita grando.
La grando de TrES-4b venas el ĝiaj transitoj. Ĉiujn 3,55 tagojn la planedo pasas antaŭ sia stelo, vidate de la Tero, kaj blokas ĉirkaŭ 1 % de la lumo de la stelo. Kiom da lumo la planedo blokas, montras, kiom larĝa ĝi estas kompare kun la stelo: ĉirkaŭ unu dekono de la larĝo de la stelo.
Por transformi tion en kilometrojn, astronomoj ankaŭ bezonas la grandon de la stelo, kiun estas pli malfacile precizigi. Tial taksoj pri la larĝo de la planedo diferencas.
La malkovra teamo de 2007 trovis 1,67 fojojn la larĝon de Jupitero, ĉirkaŭ 239 000 kilometrojn. La studo de 2015 trovis 1,84 fojojn, la 260 000 kilometrojn menciitajn supre. La katalogo de eksoplanedoj de NASA listigas 1,61 fojojn, ĉirkaŭ 230 000 kilometrojn.
TrES-4b estis trovita de la Transatlantika Esploro de Eksoplanedoj, aŭ TrES, kiu serĉis planedojn per observado de transitoj. Inter majo kaj aŭgusto 2006 teleskopoj en la Observatorio Lowell kaj la Observatorio Palomar observis areon de la ĉielo en la konstelacio Herkulo. Ambaŭ teleskopoj kaptis la saman stelon malheliĝantan ripete tiel, kiel kaŭzus pasanta planedo. Mezuradoj de la movo de la stelo per la teleskopo Keck I tiam ekskludis aliajn klarigojn, ekzemple paron da steloj, kiuj reciproke eklipsas unu la alian.
TrES-4b estas tiel larĝa por sia maso, ke astronomoj nomas ĝin ŝvelinta aŭ plenblovita. Ĝia maso estas necerta: la malkovra teamo mezuris ĉirkaŭ 0,84 fojojn la mason de Jupitero, dum la studo de 2015 trovis ĉirkaŭ duonon de la maso de Jupitero. En ambaŭ kazoj ĝia averaĝa denseco estas tre malalta, inter ĉirkaŭ dektriono kaj sesono de la denseco de Jupitero. En 2015 ĝi havis la duan plej malaltan densecon inter la konataj varmaj Jupiteroj kun mezurita grando.
Varma Jupitero estas giganta planedo, kiu orbitas tre proksime de sia stelo. TrES-4b orbitas sian stelon ĉirkaŭ 7,7 milionojn da kilometroj for, ĉirkaŭ dudekono de la distanco de la Tero al la Suno. Ĝia temperaturo estas taksata je ĉirkaŭ 1 500 gradoj Celsius.
Astronomoj pensas, ke pluraj efikoj povas ŝveligi varmajn Jupiterojn, inkluzive de la varmo de iliaj steloj. Tamen TrES-4b estas pli granda ol tio, kion tiuj efikoj antaŭdiras.